You are currently browsing the category archive for the ‘Παραλειπόμενα’ category.

Τμήμα εκτενέστερης περιγραφής των Στ΄ Παγκύπριων Αγώνων, που είχαν γίνει στη Λεμεσό τον Μάιο 1903 και σημείωσαν μεγάλη επιτυχία, από το οποίο επισημαίνεται ένα μικρό απόσπασμα, χωρίς άλλα σχόλια! (Από εφημερίδα της εποχής).

«Τα Στ΄Κύπρια συνεκέντρωσαν εφέτος ουχί ολιγώτερον πλήθος των προηγουμένων αγώνων, και αν ληφθεί υπ’ όψιν, ότι η Λεμησσός δεν έχει την κεντρικήν θέσιν της Λευκωσίας ή της Λάρνακος, τότε δύναταί τις να εννοήση οπόσον μεγάλη υπήρξεν η επιτυχία των και υπό την έποψιν ταύτην».

Άγνωστη νέα, με ένα αδιόρατο χαμόγελο και προσεγμένο ντύσιμο, στέκεται μπρος στο φακό του φωτογράφου κοιτώντας κατάμματα το αύριο.

Πίσω από τη φωτογραφία ―για να θυμούνται οι δικοί της και να γνωρίζουν όσοι θα τη βλέπουν σχεδόν ένα αιώνα αργότερα― γραμμένη με μολύβι, η λιτή σημείωση  : «Άννα Νικολάου, πέθανε το 1915».


Ένα κάπως ασυνήθιστο δείγμα «παραγωγής» πλανόδιου φωτογράφου της εποχής, συνοδευόμενο από χαριτωμένο μήνυμα του αποστολέα.

Εν Λεμεσώ 26/11/921

Αγαπητέ Νικόλα,

Σου στέλλω την φωτογραφίαν μου να με θυμήσαι. Να μου γράψης εάν την έλαβες. Εξαφνικά την εύγαλα επέρναν ένας από το μαχαζίν μου του εφώναξα και με εύγαλεν αλλά δεν είναι τόσον ωραία.

Σε γλυκοασπάζομαι

ο φίλος σου

Κώστας Πέτρου Ποδηλατάς

Επειδή μας ενοχλεί, μερικές φορές, η ακρίβεια ειδήσεων του αστυνομικού δελτίου, ας θυμηθούμε ανάλογα περιστατικά από τα πολύ παλαιότερα χρόνια, όπως αυτή την είδηση από εφημερίδα του Φεβρουαρίου 1887:

“Σήμερον το πρωΐ διεδόθη, ότι κλέπται ελήστευσαν την οικίαν του Διοικητού Λεμησσού Kυρίου Mίτζελ · εγνώσθη κατόπιν ότι η διαδοθείσα είδησις ήτο ψευδής, απωλεσθείσης μόνον εκ της μάνδρας μιάς αιγός, ήτις πιθανόν και να έφυγε”.

ZaharoffΜια μυστηριώδης προσωπικότητα παρουσιάζεται για λίγο στη Λεμεσό κατά τα πρώτα χρόνια της αγγλικής κατοχής και ύστερα αναχωρεί για να συνεχίσει αλλού τη διεθνή δραστηριότητά του. Πρόκειται για τον κωνσταντινουπολίτη έλληνα Βασίλειο Ζαχάρωφ ο οποίος έρχεται στο νησί με την αγγλίδα σύζυγό του Έμιλυ και σε συνεργασία με κάποιο William Shaw, στέλεχος αγγλικών εταιρειών, αναλαμβάνουν την τροφοδοσία του στρατού κατοχής.

Ο σχεδόν τριαντάχρονος ομογενής κρύβει την πραγματική ταυτότητά του κάτω από όνομα “δανεισμένο” από κάποιο ρώσο πρίγκηπα κι αυτή η μυστικοπάθεια τον βοηθά να κυκλοφορεί διακριτικά αλλά με μεγάλη άνεση ανάμεσα σε αντιμαχόμενες κυβερνήσεις πουλώντας σε όλους όπλα και αποκτώντας μυθική περιουσία. (Ταυτόχρονα, σε όλη τη ζωή του, ο Ζαχάρωφ φρόντιζε να σβύνει τα ίχνη από τις δραστηριότητές του, για να προστατεύει τον εαυτό του από πιθανούς κινδύνους).

Ήταν τόσο σημαντική η συμβολή του που η βρετανική κυβέρνηση τού απένειμε τον τίτλο του “Σερ” ―τιμή ύψιστη για ένα φτωχόπαιδο από την Πόλη, που κάποτε είχε καταχραστεί ακόμη και την επιχείρηση του θείου του στην προσπάθεια να πλουτίσει.

Η απόκτηση της Κύπρου από τους Άγγλους το 1878 έφερε στην επικαιρότητα το νησί και δημιούργησε ενδιαφέρον στην Ευρώπη για ενημέρωση του αναγνωστικού της κοινού. Στον τύπο της εποχής δημοσιεύονταν περιγραφές και εικονογραφικό υλικό για την Κύπρο, την ιστορία και τους ανθρώπους της, από συνεργάτες ευρωπαϊκών περιοδικών και εφημερίδων (κυρίως αγγλικών) που έφθαναν για επιτόπια έρευνα.

Μερικές φορές, όμως, είδαν το φως της δημοσιότητας και πληροφορίες ή εικόνες που αποτελούσαν προϊόν φαντασίας των δημιουργών τους, σε μια προσπάθεια ικανοποίησης καθημερινών αναγκών των εκδόσεων. Όπως, για παράδειγμα, το σχέδιο που ακολουθεί, δημοσιευμένο σε μεγάλου σχήματος σελίδα γερμανικού εβδομαδιαίου εικονογραφημένου περιοδικού, με τίτλο “Νεαρή κυπρία γητεύτρια φιδιών”. Βέβαια, πού βρέθηκαν στην Κύπρο δηλητηριώδη φίδια αυτού του είδους και πόσο «κυπριακό» είναι το ντύσιμο της νεαρής που απεικονίζεται στο σχέδιο, ο δημιουργός του σχεδίου δεν είναι πια μαζί μας για να μας εξηγήσει.

Ένα πολύ παλαιό καθαρευουσιάνικο τραγουδάκι έλεγε:

Μπαμ ηκούσθη στον αέρα

πλην τα βόλια πήγαν πέρα

και το ζώον το καημένον

ετινάχθη τρομαγμένον.

Όμως τα δύο περιστατικά στα οποία θα γίνει αναφορά στη συνέχεια δεν αφορούσαν σε κυνήγι ζώου, αλλά σε πυροβολισμούς εναντίον ανθρώπινων στόχων. Μόνο κοινό σημείο τους με το στιχούργημα: η (σχετική) αστοχία της βολής και (φυσικά) ο τρόμος που προκάλεσαν στο ίδιο τον στόχο.

Iassonides2Ο λεμεσιανός συγγραφέας Ονούφριος Ι. Ιασονίδης (1846-1916), με σπουδές στο Παρίσι και την Οξφόρδη, έμεινε γνωστός για την εκκεντρικότητά του, η οποία μερικές φορές εκδηλωνόταν με βίαιο τρόπο. Το 1884 διορίστηκε μεταφραστής του Νομοθετικού Συμβουλίου και για τούτο επικρίθηκε από εθνικιστικούς παράγοντες, ανάμεσα στους οποίους και ο Αριστοτέλης Κ. Παλαιολόγος, εκδότης της εφημερίδας Αλήθεια. Τον Μάιο της ίδιας χρονιάς, η συνάντηση με τον επικριτή του, κατά τη διάρκεια περιπάτου, είχε απρόβλεπτες συνέπειες. Το επεισόδιο, όπως περιγράφεται σε εφημερίδα της εποχής:

“Τρομερά και αποτρόπαιος είδησις συνετάραξε την χθες Τρίτην εσπέρας την πόλιν μας σύσσωμον. Ο κ. Ονούφριος Ι. Ιασονίδης συναντηθείς μετά του κ. Α. Κ. Παλαιολόγου εις τον περίπατον εντός της πόλεως εκτύπησεν αυτόν δια της ράβδου του, επειδή δε οι μετά του κ. Παλαιολόγου, εν οις και ο κ. Ανδρέας Θεμιστοκλέους, ηθέλησαν να υπερασπίσωσι τον κ. Παλαιολόγον (καθ’ α εμάθομεν) ο κ. Ονούφριος εξαγαγών ρεβόλβερ επυροβόλησε τρις κατ’ αυτών· ευτυχώς όμως ουδένα επέτυχον αι σφαίραι. Μετά ταύτα περιεκυκλώθη η οικία του κ. Ονουφρίου, υπό απείρου πλήθους καταβοώντος εναντίον τούτου, εξήτασεν ο Δικαστής κ. Μίδλετον, κατοικών εις την αυτήν οικίαν, την υπόθεσιν, εξεδόθη ένταλμα συλλήψεως, τον συνέλαβον και τον ωδήγησαν αυθωρεί εις την φυλακήν συρίζοντος κατ’ αυτού του πλήθους και φωνούντος “γιούχα”. Λυπούμεθα ειλικρινώς τον κ. Ονούφριον, τον ευκόλως καταφεύγοντα εις τοιαύτα μέσα προς εκδίκησιν κατά των μη συμφωνούντων ταις ιδέαις του, μέσα παν άλλο ή τιμήν περιποιούντα αυτώ. Πόσας χήρας και πόσα ορφανά θα εβλέπομεν σήμερον κλαίοντα εάν αι σφαίραι επετύγχανον. Περιμένομεν τέλος πάντων την εκδίκασιν της υποθέσεως. Σήμερον δε απεφυλακίσθη κατόπιν εγγυήσεως”.

Ο Ιασονίδης αποφυλακίστηκε με εγγύηση, αλλά πριν από τη δίκη του κατέφυγε στην Αθήνα, όπου παρέμεινε έως το 1890. Όταν επέστρεψε αντιμετώπισε ξανά τον νόμο, τελικώς όμως αθωώθηκε επειδή το δικαστήριο έλαβε υπ’ όψιν τη μακρά απουσία του και τις διαβεβαιώσεις του ότι οι πυροβολισμοί ήταν μονάχα για εκφοβισμό (ο ίδιος εθεωρείτο καλός σκοπευτής).

Εικοσιπέντε χρόνια αργότερα ένα άλλο επεισόδιο πυροβολισμών από γνωστή προσωπικότητα του τόπου, ήλθε να ταράξει τα νερά, στη Λευκωσία αυτή τη φορά.

KatalanosΟ πελοποννήσιος Νικόλαος Καταλάνος (1855-1933), δημοσιογράφος, εκπαιδευτικός και συντηρικών αρχών πολιτευτής ανήκε στην ομάδα των “Κιτιακών” (δηλαδή των υποστηρικτών της υποψηφιότητας του Μητροπολίτη Κιτίου Κύριλλου, για τον αρχιεπισκοπικό θρόνο). Τον Οκτώβριο του 1909, ο Καταλάνος συναντήθηκε “εντός του δάσους παρά την πλατείαν Χατζησάββα” της Λευκωσίας με ομάδα μαθητών που ανήκαν στο “Κυρηνειακό Γυμνάσιο” της Λευκωσίας (δηλ. σε κύκλους που υποστήριζαν την υποψηφιότητα του Μητροπολίτη Κυρηνειας Κύριλλου, για τον αρχιεπισκοπικό θρόνο). Τα έντονα πάθη της εποχής οδηγούσαν σε μεγάλες ακρότητες. Ο Καταλάνος και οι νεαροί μαθητές ήλθαν σε σφοδρή αντιπαράθεση και ο Καταλάνος, αμυνόμενος, τους πυροβόλησε, τραυματίζοντας ένα εις το γόνατο. Κατηγορήθηκε για απόπειρα φόνου, καταδικάστηκε όμως, μονάχα για πρόκληση τραυματισμού, σε έξάμηνη φυλάκιση και πληρωμή όλων των εξόδων της δίκης.

Ο Καταλάνος, καθ’ όλη τη διάρκεια της διαμονής του στην Κύπρο παρουσίασε μεγάλη πολιτική και κοινωνική δραστηριότητα και πολλές φορές ήλθε σε έντονη ρήξη με αντίπαλες προσωπικότητες ή ομάδες. Το 1921 απελάθηκε από την Κύπρο και πέθανε στην Αθήνα.

Στις 1/16 Μαρτίου 1901, στο χωριό Αλεθρικό, της επαρχίας Λάρνακας, ο αγρότης Στυλιανός Χατζη…[πλήρες επίθετο δυσανάγνωστο] ικανοποιεί την κρατική γραφειοκρατία δηλώνοντας ότι έχει στην ιδιοκτησία του “έναν αρνίν μουζούριν” με “μουζούραν μύτην”, ηλικίας τεσσάρων χρόνων. (Στοιχεία που κρίνονται επαρκή για τυχόν αμφισβήτηση της ιδιοκτησίας του).

AnimalOwnership

GovernmentHorse“Κυβερνητικός καθαρού αίματος επιβήτωρ, Canterbury, πατρός Chaucer και μητρός Jessica, εκτραφείς υπό της Λαίδης James Douglas”.

Η φωτογραφία δημοσιεύτηκε τον Απρίλη 1927 στην Κυπριακή Γεωργική Εφημερίδα, τριμηνιαία “Επιθεώρηση της Γεωργίας, Δασοκομίας και Εμπορίου της Κύπρου” που εκδιδόταν από την αγγλική Κυβέρνηση, στα αγγλικά, ελληνικά και τουρκικά. Πιθανότατα λήφθηκε στην Έπαυλη Αθαλάσσας, όπως κι άλλες παρόμοιες φωτογραφίες που δημοσιεύονταν στο περιοδικό.

Εδώ αξίζει να επισημανθεί ότι ο πατέρας του επιδεικνυόμενου καθαρόαιμου Canterbury είναι συνώνυμος με τον κλασικό άγγλο συγγραφέα Geoffrey Chaucer (γύρω στα 1343-Οκτώβρης 1400), συχνά αποκαλούμενο “πατέρα της αγγλικής λογοτεχνίας”, του οποίου σημαντικότερο έργο είναι το Canterbury Tales.

Το δημοσίευμα δυστυχώς δεν συνοδεύεται από το γενεαλογικό δέντρο (ή άλλα στοιχεία προγόνων) του καθαρόαιμου κρατικού λειτουργού! “Μητρός τε και πατρός (αλλ’ όχι) και των άλλων προγόνων απάντων”, για να παραφράσουμε τη ρήση του Σωκράτη.

Ιουλίου 2017
Δ Τ Τ Π Π Σ Κ
« Απρ.    
 12
3456789
10111213141516
17181920212223
24252627282930
31